Solo journaling games: wat ze zijn en welke je kunt spelen

Solo journaling games: wat ze zijn en welke je kunt spelen

Je hebt geen speelgroep, geen tafel vol kaartjes en fiches, en toch zin om een avond in een verhaal te verdwijnen. Dat is precies het gat dat solo journaling games vullen. Het genre groeit hard, vooral via TikTok, Reddit en BoardGameGeek, en veel Nederlandse spelers komen de term voor het eerst tegen zonder dat iemand hem netjes uitlegt.

Daar komt dit artikel tussen. We leggen eerst uit wat solo journaling games precies zijn en hoe je ze speelt. Daarna zetten we de bekendste titels op een rij, zodat je een idee krijgt van hoe breed het genre is. Song of the Scryptwyrm lichten we apart uit, want dat is de titel die je op dit moment bij ons in huis haalt.

Vooraf één ding: de meeste van deze spellen zijn Engelstalig en komen uit de kleine, zelf uitgevende hoek van de hobby. Reken dus niet op een Nederlandse doos in de winkel bij elke titel die we noemen.

Wat zijn solo journaling games?

Een solo journaling game is een spel dat je in je eentje speelt door te schrijven. “Journaling” betekent hier letterlijk het bijhouden van een dagboek of logboek terwijl je speelt: je leest een aanwijzing (een prompt), je gooit een dobbelsteen of trekt een kaart om te bepalen wat er gebeurt, en dan schrijf je op wat je personage doet, denkt of meemaakt. Wat je aan het eind overhoudt is geen score, maar een verhaal dat je zelf hebt geschreven.

Het genre valt onder de bredere familie van solo-rollenspellen. Waar een gewoon bordspel soms een solo-modus heeft (een nepspeler of een puntendoel om te verslaan), draait een journaling game niet om winnen. Er is meestal geen getal dat je moet halen. Het spel is af wanneer het verhaal een einde bereikt.

Ook het verschil met een volledig solo-rollenspel is de moeite waard. Een solo-D&D-avond gebruikt vaak een compleet regelboek met gevechten en vaardigheidsproeven. Journaling games zijn doorgaans toegankelijker, gebouwd voor één speler van begin tot eind, en leunen meer op schrijven dan op rekenen. De grens is niet altijd scherp: een titel als Ironsworn zit er precies tussenin, daar komen we straks op.

Hoe werkt een solo journaling game?

De opzet lijkt bij de meeste titels op elkaar. Je maakt eerst met een paar prompts een personage of beginsituatie. Daarna doorloop je een ‘loop’: je krijgt een prompt, je raadpleegt een dobbelsteen of kaart om te zien welk specifiek antwoord geldt, en je schrijft de reactie van je personage op voor je verder gaat.

Waar de spellen in verschillen, is hoeveel houvast ze je geven. Sommige leggen je bijna een hele zin voor die je alleen hoeft aan te vullen. Andere geven een kort orakel-antwoord in de trant van “ja, maar…” en laten het aan jou om daar een scène van te maken. Dat orakel is niets ingewikkelds: het is een tabel of een setje kaarten dat je raadpleegt om vragen te beantwoorden over wat er nu gebeurt.

Een sessie duurt vaak vijftien tot dertig minuten, precies genoeg voor een avond op de bank. Toch is het een breed genre. Sommige titels speel je in een paar minuten uit, andere zijn campagnes die je over tientallen avonden uitspint. Ga er dus niet vanuit dat alles kort en licht is.

Wat heb je nodig om te beginnen?

Veel is het niet. In vrijwel alle gevallen heb je het regelboekje of de zine zelf nodig, iets om in te schrijven (een notitieboekje, een leeg velletje A4 of gewoon een document op je laptop), een pen, en de dobbelstenen of kaarten die het spel voorschrijft.

Die laatste stap verschilt per titel, en dat is meteen een aardige manier om het genre te leren kennen. Een flink deel van de spellen draait op een gewoon pak speelkaarten (Colostle, Alone Among the Stars, Solitaria, Apothecaria en The Wretched). Andere gebruiken losse dobbelstenen, zoals Notorious en Tinyoji. Weer andere leunen op een tarotdeck, zoals Deify, of op een eigen kaartensetje dat bij het spel hoort. The Wretched voegt daar nog iets bijzonders aan toe: een wankele blokkentoren, zoals bij Jenga, die de spanning opbouwt.

Een bord, pionnen of een tweede speler heb je niet nodig. Dat lage instapniveau is voor veel mensen juist de aantrekkingskracht.

Voor wie zijn solo journaling games?

Het genre past bij iedereen die van verhalen houdt maar niet altijd een groep bij elkaar krijgt. Je hebt geen vaste speelavond nodig en geen tafel die een uur lang bezet is. Je pakt het boekje, je pen en je dobbelstenen, en je bent binnen een minuut bezig.

Het helpt als je het leuk vindt om te schrijven, al hoeft dat niet mooi of foutloos. Niemand leest mee. Sommige spelers gebruiken het genre als rustmoment na een drukke dag, anderen als een manier om hun eigen fantasiewereld op papier te zetten. Speel je graag rollenspellen maar mis je een groep, dan is dit een natuurlijke stap.

De bekendste solo journaling games op een rij

Hieronder staan de titels die in vrijwel elk overzicht van het genre terugkomen. Ze verschillen sterk in toon en lengte, dus zie dit als een kennismaking, niet als een ranglijst.

Song of the Scryptwyrm (Almost Bedtime Theater) is een verhalend mysteriespel waarin je een diefstal oplost in een oneindige bibliotheek. Dit is de titel die wij op voorraad hebben; verderop lichten we hem uit, en er is een uitgebreide bespreking van Song of the Scryptwyrm als je meteen dieper wilt duiken.

Thousand Year Old Vampire (Tim Hutchings) laat je het dagboek schrijven van een eeuwenoude vampier die oude herinneringen moet opofferen om nieuwe te maken. Het wordt vaak het startpunt van het genre genoemd en won meerdere ENNIE-prijzen.

The Wretched (Chris Bissette, uitgegeven door Loot the Room) speelt zich af op een verlaten ruimteschip na een alienaanval. De blokkentoren die als spanningsmeter dient, maakt elke beurt letterlijk wankeler.

Ironsworn en het sciencefiction-vervolg Ironsworn: Starforged (Shawn Tomkin) zijn gratis, complete regelboeken. Ze zijn gebouwd voor solo-, coöp- én begeleid spel, en zitten daarmee dichter bij een volledig solo-rollenspel dan bij een dunne zine.

Alone Among the Stars (Takuma Okada) is een rustig spel over een eenzame ruimtereiziger die onbewoonde werelden ontdekt. Sessies duren vaak maar een paar minuten, wat het een geliefd instappunt maakt.

Apothecaria (Anna Blackwell) zet je neer als een dorpsheks die brouwsels maakt voor haar dorpsgenoten. De sfeer wordt vaak vergeleken met Stardew Valley, met een langzaam mysterie op de achtergrond.

Notorious (Jason Price) is een premiejagersverhaal in een sciencefiction-melkweg, gespeeld met twee dobbelstenen. Het biedt een snelle speelmodus en een tragere verhaalmodus voor wie vooral wil schrijven.

The Magus (en de latere editie The Magus & The Oracle, van momatoes) volgt de opkomst en ondergang van een tovenaar. Het rekent en houdt meer bij dan de meeste titels, dus het voelt wat steviger aan.

Colostle (Nich Angell, Draconeer Games) laat je een wereldgroot kasteel verkennen met een pak speelkaarten. Van alle titels hier voelt dit het meest als een klassiek avonturen-rollenspel.

Solitaria (studio Sparuh) is een gemoedelijk avontuur langs zwevende eilanden, met een dik regelboek en een ingebouwd orakel. Je kunt het solo of met vrienden spelen.

Tinyoji (ook van Sparuh) draait om kleine wezentjes die tuinen verzorgen en buren helpen. Het is bewust kort en zacht, met sessies van een kwartier.

Deify (Allyson D’Antonio) laat je met een tarotdeck een god volgen van geboorte tot dood. Het spel eindigt zodra je De Wereld-kaart trekt.

Uitgelicht: Song of the Scryptwyrm

Van alle titels hierboven is er één die je vandaag nog bij ons in huis haalt: Song of the Scryptwyrm van studio Almost Bedtime Theater. Je krijgt daarmee een verhalend mysteriespel waarin je aanwijzingen verzamelt over verdachten, plekken en voorwerpen om een diefstal in de oneindige Great Library op te lossen.

Het spel is een bewerking van het Hints & Hijinx-systeem van Pandion Games. Je kunt het los spelen, of als vervolg op het eerdere The Librarian’s Apprentice van dezelfde makers, waarin je dezelfde weg richting bibliothecaris voortzet. In 2026 werd Song of the Scryptwyrm genomineerd voor de ENNIE-prijs voor beste solospel. Dat is een nominatie, geen gewonnen prijs, maar het zegt wel iets over hoe het spel in de hobby wordt ontvangen.

Let op een paar praktische dingen voordat je bestelt. Het spel is Engelstalig, en bevat zelf geen dobbelstenen of kaarten: je speelt met drie eigen zeszijdige dobbelstenen en een gewoon pak speelkaarten. Wil je precies weten hoe het aan tafel speelt, lees dan onze volledige bespreking van het spel.

Welke solo journaling game past bij jou?

Kies vooral op toon, want daar verschillen de titels het sterkst. Houd je van rustig en warm, dan zijn Tinyoji, Solitaria, Apothecaria en Alone Among the Stars een goed startpunt: spellen waarbij je na een lange dag tot rust komt in plaats van op het puntje van je stoel te zitten.

The Wretched, Thousand Year Old Vampire en The Magus zitten in de donkere hoek van het genre, voor wie liever spanning of tragiek opzoekt. Speurwerk en verkenning vind je vooral bij Song of the Scryptwyrm en Colostle. Trek je meer naar actie en avontuur met wat extra regels, dan zijn Notorious en Ironsworn de titels om te proberen.

Twijfel je over hoeveel tijd het kost? Begin klein. Alone Among the Stars is in een paar minuten te spelen, terwijl Thousand Year Old Vampire en Ironsworn je over veel avonden meenemen. Er is geen verkeerde volgorde: de meeste spelers hebben er na verloop van tijd toch meerdere op de plank staan.

Zo begin je morgenvanavond nog

Pak een notitieboekje, een pen en een pak kaarten of een setje dobbelstenen. Kies een titel waarvan de toon je aanspreekt, lees de eerste paar prompts, en schrijf op wat er in je opkomt. Meer is er niet voor nodig.

Wil je met een leverbare titel starten, dan is Song of the Scryptwyrm je snelste route: bestel het spel, leg je eigen dobbelstenen en kaarten klaar, en je speelt nog deze week je eerste zaak in de Great Library.