MA-VR voor 
Luthier review
Paverson Games | 1–4 spelers | 12+ | 90–150 minuten
In dit strategische spel, uitgegeven door Paverson Games, word je meegenomen naar de bloeitijd van de klassieke muziek in West-Europa. Elke speler vertegenwoordigt een familie van vakbekwame ambachtslieden die prestige proberen te verdienen door opdrachten van beschermheren te vervullen, optredens te organiseren en instrumenten te repareren.
Na het opzetten van het speelbord en de spelersborden kiezen spelers om de beurt een locatie om hun werkers naartoe te sturen. Denk aan de salon, waar je nieuwe beschermheren aantrekt; het gilde, waar je nieuwe ontwerpen voor instrumenten krijgt; het podium, waar je de waarde van je instrumenten laat zien; de werkplaats voor reparaties; en het balkon, waar je erkenning krijgt van de elite. Daarnaast heeft iedere speler twee eigen plekken op het spelersbord: de werkbank.
Tijdens de activeringsfase worden de locaties één voor één uitgevoerd. Daarbij telt de waarde van je werkers: wie de hoogste waarde inzet, mag als eerste handelen. Je kunt ook naar de markt om grondstoffen te kopen of verkopen, of helpers in te huren die je acties versterken. Gedurende het spel ga je vooruit op drie sporen: optreden, vakmanschap en reputatie. Deze sporen geven bonussen en helpen je verder in het spel.
Aan het einde van elke ronde wordt de beurtvolgorde aangepast, haal je je werkers terug, wordt de markt vernieuwd en komen er nieuwe kaarten op tafel. Na zes rondes volgt de eindtelling. Je verdient punten met optredens, afgeronde opdrachten, gebouwde instrumenten, persoonlijke doelen en overgebleven grondstoffen. De speler met de meeste prestige wint.
Indruk
Dit was een van de spellen die mij direct opviel tijdens Spiel Essen vorig jaar. Ik was dan ook erg benieuwd hoe het zou spelen. Ik verwachtte een zwaar spel, en dat bleek ook zo te zijn. Toch is het goed te leren. Het regelboek is duidelijk en de speciale startmodus helpt je stap voor stap op weg.
In de kern is Luthier een worker placement spel met een interessante twist. Je kiest niet alleen waar je je werkers plaatst, maar ook met welke waarde. Die waarde bepaalt de volgorde waarin acties worden uitgevoerd. Dat zorgt voor spanning, omdat niet alles elke ronde beschikbaar is. Soms zit het tegen, maar juist dat maakt je keuzes belangrijker.
De verschillende locaties en voortgangssporen geven je de ruimte om je eigen strategie te kiezen. Je kunt verschillende richtingen op, afhankelijk van wat je wilt bereiken. De optreedlocaties voegen daar nog een extra laag aan toe, doordat je met dobbelstenen moet voldoen aan bepaalde eisen. Er zit dus een beetje geluk in, maar je hebt genoeg manieren om dit te sturen en een sterke strategie rondom optredens op te bouwen.
Het thema en de vormgeving brengen het spel echt tot leven. Door het spel heen kom je historische figuren tegen zoals Francesca Caccini, Mozart, Leopold II en Queen Victoria, wat zorgt voor extra sfeer aan tafel. De kwaliteit van het materiaal is hoog. Mooie kaarten, houten onderdelen en zelfs een kartonnen dirigeerstokje dat verrassend handig blijkt tijdens het uitleggen van het spel.
Ook solo werkt het spel goed. De solo-modus biedt een extra uitdaging en speelt prettig weg. Luthier is een uitgebreid spel met veel keuzes. Het is minder geschikt voor beginnende spelers, maar voor liefhebbers van diepere spellen is dit een mooie toevoeging. Het is een spel dat je beter leert kennen naarmate je het vaker speelt en dat je uitnodigt om opnieuw op tafel te leggen.
