MA-VR voor 
Ayar: Children of the Sun review
Osprey Games | 1–4 spelers | 14+ | 60–90 minuten
In dit middelzware eurospel, uitgegeven door Osprey Games, duiken spelers in de oorsprongsmythe van de Inca. Elke speler vertegenwoordigt één van de eerste clans van Tawantinsuyu, die samen met de Ayar-broers en -zussen op reis gaat. Zij zijn gezonden door Inti, de zonnegod, en Mama Quilla, de maangodin. Tijdens deze reis volgen spelers hun lessen en ontwikkelen ze vaardigheden in landbouw, pottenbakken, weven en het bundelen van riet.
Na het opzetten van het centrale bord en de persoonlijke spelersborden verloopt het spel over vier rondes. Elke ronde bestaat uit een dagfase en een nachtfase. Tijdens de dagfase plaatsen spelers om de beurt één van hun overgebleven stapmarkers in een lege plek naast hun tambo-grid. Daarna verplaatsen ze de bijbehorende Ayar over het pad in dezelfde kleur. Vervolgens kiezen ze een tambo, plaatsen die in een lege bouwplek achter de verplaatste Ayar en voeren de bijbehorende actie uit.
Met pottenbakken verzamelen spelers potten van het meerbord. Weven levert textiel op dat wordt toegevoegd aan het weefgebied op hun spelersbord. Terraslandbouw laat spelers maïs plaatsen in hun landbouwgebied. Bij het bundelen van riet verplaatsen spelers hun boot over de paden op het meer, terwijl ze onderweg eilanden plaatsen. Deze activiteiten onthullen zonnen die bijdragen aan de Inti-devotiescore en betere mogelijkheden bieden om punten te scoren met de maan.
Aan het einde van een beurt controleren spelers of ze voldoen aan de voorwaarden om tempels op aangewezen plekken op het centrale bord te plaatsen. Deze tempels leveren extra maanpunten op wanneer een Ayar zich terugtrekt. Spelers ontvangen ook persoonlijke bonussen voor leeggemaakte rijen of kolommen en verdienen Inti-devotie wanneer Ayars Raymi-tegels bereiken.
Zodra alle stapmarkers zijn geplaatst, gaat het spel over naar de nachtfase. De Ayar die het minst ver heeft gereisd, trekt zich terug, maïs wordt geoogst en het Ayar-koppel wordt herenigd. Daardoor kunnen spelers eerder geplaatste tempels scoren voor extra maanpunten. Daarna scoren spelers hun bijbehorende stapmarker, ontvangen ze zonpunten op basis van hun Inti-schijf en bereiden ze zich voor op de volgende ronde. Na vier rondes wijzen spelers hun verzamelde lama’s toe aan zon- en maanmarkers om hun eindscore te optimaliseren. De winnaar is de speler van wie de laagst scorende marker hoger staat dan die van alle anderen.
Indruk
Omdat dit spel deel uitmaakt van een trilogie, waren mijn verwachtingen hoog. Het spel heeft die verwachtingen waargemaakt. Het onderdeel dat de meeste indruk op mij maakte, was het thema. Het verhaal ondersteunt de gameplay sterk en trekt spelers het spel in met prachtig vormgegeven onderdelen en activiteiten die echt verbonden voelen met de setting. Veel eurogames bevatten thematische elementen, maar hier voelt het verhaal oprecht geïntegreerd en ontwikkelt het zich op natuurlijke wijze naarmate het spel vordert.
Een ander aspect dat ik waardeer, is het ontbreken van kaarten, afgezien van de spelershulpen. Kaarten komen vaak voor in eurogames en werken meestal prima, maar doordat dit spel leunt op stevige onderdelen ontstaat er een verfrissende, tastbare spelervaring.
Hoewel het spel duidelijk in de middelzware categorie valt en wat tijd vraagt om te leren, vond ik het minder overweldigend dan vergelijkbare titels. Dat komt vooral door de duidelijke iconografie en de logische structuur. Het regelboek is bijzonder sterk en biedt nuttige voorbeelden zonder onnodig ingewikkeld te worden.
Ook het scoresysteem is een sterk punt. Spelers moeten twee aparte scoresporen in balans houden, waarbij de eindscore wordt bepaald door de marker die achterblijft. Dit sterke mechanisme moedigt zorgvuldige planning aan in plaats van optimalisatie op één enkel spoor. Met vier hoofdactiviteiten die verschillende strategische routes bieden, heeft het spel veel herspeelbaarheid. De uitstekende solomodus versterkt dat nog verder.
Het enige echte nadeel is de lange voorbereiding. Elk spelersbord bevat veel onderdelen die voor het spelen moeten worden klaargelegd. Los daarvan is dit een prachtig ontworpen spel dat goed werkt met zowel weinig als veel spelers en ondertussen een rijke thematische ervaring biedt.
